Lord Byron en François Bonivard in Chillon

Gevangenis van Chillon.

"Het was een beroemde zeiltocht in een berucht jaar. De Engelse dichter Lord Byron, zijn vriend Percy Bysshe Shelley en diens toekomstige bruid Mary Shelley bezeilden op 22 juni 1816 het Meer van Genève en gingen aan land om het toen al drukbezochte kasteel van Chillon te bezoeken, ook nu nog een van de best bewaarde middeleeuwse Europese kastelen. 

De Romantiek en de Reformatie kwamen samen, toen Byron na het bezoek zijn gedicht The Prisoner of Chillon schreef, over de Geneefse historicus en strijder François Bonivard, die hier van 1530-1536 gevangen zat. De huidige bezoeker wordt uitgebreid met dit fameuze bezoek geconfronteerd, hoewel het maar één van de vele tinten is op het rijke palet van Chillon."

Bovenstaande is de lead van mijn jongste artikel 'Het kasteel van Chillon. De klik van een romantisch dichter met een reformator' in Archeologie Magazine (2024 nr.3, 32-36), met foto's van Heleen Dekker. Het verhaal behandelt zowel de bemoeienissen van de bovengenoemde romantici, als de geschiedenis en layout van het kasteel zelf. 

En Percy Shelley? Die dacht al in 1816 dat 'de geest van de oude tijden' in deze omgeving verdwenen was. Het is maar hoe je het bekijkt.

***

21 eerdere artikelen en archeologische reisverhalen van mij in Archeologie Magazine:

- Monument voor Zeeuwse verdronken dorpen. Stormvloeden schiepen archeologische schatkamers, 2002 nr. 3, 70-75 (met Robert van Dierendonck)

- De erfenis van Erik de Rode. Vikingmonumenten in Groenland, 2003 nr. 1, 27-32

- Archeologie van een drijvend paleis, 2004 nr. 1, 54-57. [Titanic / Halifax]

- Totempalen in Alaska en Brits Columbia, 2004 nr. 5, 26-30.

- Historic District van Skagway laat goudkoorts herleven. Monumentenzorg en archeologie in Zuidoost-Alaska, 2005 nr. 2, 16-20.

- Monument verdronken dorpen op Noord-Beveland, 2005 nr. 5, 6-9.

- Dertien dode keizers. Minggraven omvangrijke ‘parel’ op de Werelderfgoedlijst, 2007 nr. 4, 35-39.

- Het paleis, de fontein en de roos. Bakchivsaray, monument van Tartaarse cultuur, 2009 nr. 1, 6-9.

- De Koningsgraven van Paphos. Dodenstad van ‘Egyptisch Cyprus’, 2010 nr. 2, 52-55.

- De eeuwige rust van de goddelijke dichter. Het wel en wee van Dantes graf in Ravenna, 2013 nr. 2, 52-54.

- De Staats-Spaanse Linies herleven op eigen benen. Van conflict naar cultuur en natuur, 2013 nr. 5, 40-43.

- Akko, laatste bolwerk van de kruisvaarders. Bovenstad en ondergrondse stad tonen talrijke historische sporen, 2014 nr. 5, 6-9.

- Glorie en ondergang van Ayla, 2016 nr. 5, 54-57. [Jordanië, Amman]

- Hier huwde Richard Leeuwenhart. Het kasteel van Limassol, 2017 nr. 3, 54-57. [Cyprus]

- Veldslag uit 1568 herleeft elke dag. Het herinneringslandschap van Heiligerlee, 2017 nr. 6, 48-50.

- Een koningspaar aan de Donau. Zoektocht naar sporen van Gisela van Beieren en Stefanus van Hongarije, 2019 nr. 3, 30-33. 

- De bakermat van een keizer. Bonaparte in Ajaccio, 2020 nr. 3, 60-63.

- Sporen van een Hollandse invasie. Gran Canaria vergat aanval in 1599 niet, 2021 nr. 5, 54-57.

- Het raadsel Rollo de Wandelaar. Waar kwam de eerste hertog van Normandië vandaan? 2022 nr. 4, 28-31.

 - Sint-Ursula en haar ‘Goldene Kammer’. Romeinse beenderen als middeleeuwse relieken,  2023 nr. 3, 56-60.

- St. Blasien – grootste koepel benoorden de Alpen. De stenen droom van Martin Gerbert,  2024 nr. 1, 26-30.

Nieuw boek over de laatste Duitse Keizer

Dinsdag 10 november vindt de presentatie plaats van Der Kaiser! Glorie & ondergang van keizer Wilhelm II. Dit nieuwe boek van publiekshistoricus Jan J.B. Kuipers is een uitgave van Walburg Pers. De presentatie vindt plaats tijdens de opening van de gelijknamige expositie in nationaal museum Paleis Het Loo in Apeldoorn (11 november 2015-26 februari 2016).

Wilhelm II was de laatste Duitse keizer. Zijn regeerperiode van 1888 tot 1918 besloeg ongeveer tweederde van het hele ‛tweede’ keizerrijk. De publieke fascinatie voor der Kaiser is voor een belangrijk deel te danken aan zijn belangrijke rol in de aanloop naar de Eerste Wereldoorlog. Wilhelms rol op het internationale politieke toneel was uitgespeeld bij het eind van deze oorlog. Zijn laatste levensperiode bracht hij door als banneling in Nederland.

Wilhelm zag in 1859 het levenslicht als prins van Pruisen. Koningin Victoria van Engeland was zijn grootmoeder. Het was niet de enige familieband met de regerende huizen van Europa. Wilhelm was met bijna alle verwant. Zijn karakter toonde op flagrante wijze het ‛dubbele gezicht’ van Pruisen: een land van filosofie en literatuur, maar ook van ‛militair vernuft en gestaalde kaders’. Wilhelm wijzigde vaak van politieke koers als gevolg van zijn opvliegende, labiele temperament en tactloosheid. Anderzijds had zijn mismaakte linkerarm hem opgezadeld met een minderwaardigheidscomplex. Zijn liefde voor wetenschap en techniek was een andere duurzame trek, evenals zijn liefde voor uniformen en uiterlijk vertoon.
Na de voor Duitsland fatale afloop van de Eerste Wereldoorlog vluchtte Wilhelm op 9 november 1918 naar Nederland en deed troonsafstand. Hij overleed in 1941 in zijn permanente woning Huis Doorn (nu museum), waar hij is bijgezet in een mausoleum.

Der Kaiser! Glorie & ondergang van keizer Wilhelm II behandelt na een kleurige historische inleiding alle perioden in Wilhelms turbulente leven: zijn opvoeding, zijn gloriejaren aan de macht, de schokkende periode van de Eerste Wereldoorlog, zijn vlucht en Nederlandse ballingschap. Wilhelms lichaam mag pas naar Duitsland terugkeren ‛wanneer dat weer een monarchie is geworden’. Aldus de wens van der Kaiser, waarvan de verwezenlijking verder weg lijkt dan ooit.

Auteur Jan J.B. Kuipers publiceerde tientallen boeken, zowel non-fictie als fictie, veelal over historische onderwerpen. Hij won verschillende prijzen en was stadsdichter van Middelburg. Dit jaar verschenen drie titels van zijn hand: 111 plekken in Zeeland die je gezien moet hebben (Thoth, met fotograaf Heleen Dekker), De Beeldenstorm (Walburg Pers) en Der Kaiser!

Links: http://www.walburgpers.nl/winkel/geschiedenis/kaiser/

http://historiek.net/het-duitse-driekeizerjaar-1888/54233/