Bemoste Beeld Prijs 2024

Zaterdag 7 september: op de jaarlijkse Fantasticon in Nieuw-Vennep de Bemoste Beeld Prijs in ontvangst mogen nemen uit handen van Paul van Leeuwenkamp, met het bijbehorende beeldje (wisseltrofee) en fraaie oorkonde, beide van Tais Teng.

De Bemoste Beeld Prijs is een van de leukste awards uit het Nederlandse genrewereldje (SF, Fantasy, Horror), want zowel Obscuur als Fameus, en niet al te zwaarwichtig. Blij mee. 

Waarom eigenlijk gekregen? Vanwege meer dan 40 jaar (om precies te zijn 46) activiteit als schrijver (die tegenwoordig ook weer een aantal van zijn eigen verhalen illustreert) in het genre.

In zijn speech noemde Paul ook nog mijn in 2022 overleden broer en coauteur Gert P. Kuipers, wiens verjaardag het zou zijn geweest. Onze laatste coproductie was TIGONIUS, een werkje dat buitensporig lang lag te rijpen voordat het door Remco Meisner van Fantastische Vertellingen werd uitgegeven in zijn Rare Boekjes Reeks.

Recente fantastische verhalen van mijn hand (2024): ‘Het truffelveld’ in HSF  nr. 286; ‘Operatie schildpad’ in Wonderwaan 54; ‘Het kasteel van de lange schaduw’ in  Ganymedes-24, waarin ook mijn gedicht ‘Paleisrevoluties’ is opgenomen. Binnenkort verschijnt ‘Loreley’ in de negende editie van het EdgeZero-jaarboek, terwijl er een e-boekversie uitkwam van enkele Skannal-verhalen als Smashwords Edition: Skannal de Trouweloze.

(Tekst vervolgt onder afbeelding)

V.l.n.r. Jan Kuipers, Paul van Leeuwenkamp, Tais Teng. 
(Foto's H.M.D. Dekker.)

Bespreking van 'Het kasteel van de lange schaduw' in Ganymedes-24 door Jos Lexmond op ncsf.nl:

"Prachtig verhaal! Verteld met een beheersing van de taal, die weergaloos is. Al lezende werd je de schimmenwereld van de vertelling ingetrokken, waarmee je deel werd van het vertelde. Bij het langzaam uitdoven van het verhaal, waarbij een hint van een volgende keer met succes zindert, zijn geen van de beoogde doelen bereikt en blijf je jammerend achter. Iets wat Jan J.B. Kuipers wel is toevertrouwd!"

***

Misschien ook leuk:

HOUTEN TROUW

• Nederlands 
• Paperback 
• 9789078720584 
• 10 juli 2018 
• 244 pagina's
• € 21,95 incl. verzendkosten

‘De aarde is de enige vreemde planeet’, aldus een themanummer van Wonderwaan dat Jan J.B. ­Kuipers ooit samenstelde. Het geldt ook voor Houten trouw. Alle verhalen zijn gebonden aan onze eigen vertrouwde, onberekenbare planeet: licht surreële vertellingen, van bijdragen aan de Karelepiek en Beowulfcyclus tot het roemruchte popfestival van Kralingen in 1970. Wat is de charge van de herten? Wat had ouwe Emmergi te maken met de brand van het pakhuis? Hoe bereik je het meer van Kitesj? Waar bleef het hoofd van koningin Cynethryth? Klemmende vragen, die doorgaans naar nieuwe, ­labyrintische verschieten voeren. Gelukkig wijzen talloze nieuwe personages de weg in deze collectie, maar ook vertrouwde karakters zoals de onverwoestbare doctor Buguraz. En op de achtergrond brengt het Biosofisch Instituut onvermoeibaar de werkelijkheid in kaart.

Kuipers is vergeleken met uiteenlopende schrijvers als Jorge Luis Borges en R.A. Lafferty. Met Borges heeft hij de verlicht ­filosofische inslag gemeen, met Lafferty de verhalen waarin schaduwen groter zijn dan hun personages. Licht en schaduw – het doek gaat op!


‘De kern van zijn schrijverschap: de kracht van het woord.’
- Paul van Leeuwenkamp

‘Waar Kuipers ook het licht van zijn toverlantaarn laat schijnen, de Schaduwen doemen vanzelf op.’
- Marcel Orie

Bevat de verhalen:
Afspraak voor de muren
Gestalte op de heuvel
Sebastiaans oorlog
Kitesj
De voorspelling
Omtrent Hygelac
Zeepaardje
Verse herinneringen aan prins Joeri
Houten trouw
Hudson
Offa’s bruid
De brug
De ijzeren arm
Paars waas
Het stoomschip

Heikele queeste in westelijke landen

OFFA'S BRUID verschenen als e-book

Onlangs verscheen mijn 'lange korte verhaal' Offa's bruid als e-book in een smashwords-editie. Ridder Harbrand, een sombere paladijn van Karel de Grote, is de Noordzee overgestoken met maar één doel: het hoofd van de verbannen koningin Cynethryth. Zij heeft haar heil gezocht aan het hof van de Angelsaksische koning Offa. De queeste van Harbrand en zijn metgezellen dreigt fataal af te lopen...

Op deze bladzijde kun je 20 procent van het boek gratis downloaden, om te zien of het wat voor je is. Hier kun je het ook aanschaffen voor maar $1.59 USD,

Andere e-boeken van Jan Kuipers die als smashwords-editie zijn verschenen, kun je hier vinden.

Published: Feb. 11, 2021
Words: 9,310
Language: Dutch
ISBN: 9781005588458

"Onder deze verschrikkelijke verwensingen stond Cynethryth langzaam op, alsof een gewicht als de zoldering zelf op haar schouders rustte. Maar ze wankelde niet. En toen eindelijk de galm van Hygeberhts vervloeking was weggestorven deed ook zij haar mond open. Iedereen staarde haar aan, armen neerhangend, zwaarden met de punten naar de grond gericht."

Offa's Bruid en verwante verhalen

In het tijdschrift Wonderwaan 31 (2014) verscheen het verhaal ‘Rondom Hygelac’ – mijn bijdrage aan de marges van de Beowulf-traditie. 

In nr. 38 (2016) van ditzelfde tijdschrift volgde ‘Offa’s bruid’, een al even efemere toevoeging aan de (hedendaagse) Karel-epiek, de literatuur rond Karel de Grote en zijn paladijnen. 

In dit type verhalen wil ik eerder het verleden van de literatuur als voedingsbodem gebruiken, dan het ‘werkelijke’ verleden van de geschiedenis en geschiedschrijving, hoewel het grensgebied tussen beide uiteraard een mijnenveld is. Beide verhalen zijn in 2016 en 2017 in Engelse vertaling gepubliceerd in het Schotse weird fiction/horror-zine Cyaegha, waarin ik al enkele malen eerder publiceerde en dat overigens voor een belangrijk deel is gewijd aan de Cthulhu/Mythos-traditie op basis van het werk van H.P. Lovecraft. 

About Hygelac verscheen als Engelstalig e-book in een smashwords-editie. Intussen verscheen in 2016 ook ‘De IJzeren Arm’ in Wonderwaan, een verhaal waarin de overleveringen rondom de eerste Vlaamse graaf Boudewijn I een rol spelen. De Nederlandse versies van de bovengenoemde verhalen zijn in 2018 opgenomen in mijn bundel Houten Trouw (uitgeverij Verschijnsel).

Skannal de Trouweloze

De antiheld Skannal de Trouweloze deed eveneens zijn intrede. Hij beleefde enkele avonturen in Frisia omstreeks het jaar 500. Deze verhalen, ‘Wartna’ en ‘De vore van de dansende helden’ verschenen in 2019 en 2020 in de jaarboeken Ganymedes 19 en Ganymedes 20 (uitgave Stichting Fantastische Vertellingen). ‘Wartna’ is ook opgenomen in de door Mike Jansen en Laura Scheepers samengestelde bundel EdgeZero. De beste Nederlandse genreverhalen uit 2019 (2020).

Remco Meisner in Fantastische Vertellingen nr 57, maart 2021 over deze herdruk van 'Wartna':

"We kennen het gecompliceerde verhaal Wartna van Jan J.B. Kuipers ook al uit Ganymedes en het is een genoegen dit hem zo typerende semi-geschiedkundige verhaal nog eens te lezen. Goede karakterontwikkeling, wat dankzij de omvang van het verhaal ook verantwoord kan, Uitstekende sfeertekening. Geen lichte, maar wel verantwoorde kost. De ene erudiete, fraaie volzin wordt op korte afstand gevolgd door de volgende."

Meer lezen over de tijd van Harbrand en Offa?

Lees dan ook mijn historische overzichtsboek:

Karel de Grote • Stamvader van Europa, door Jan J.B. Kuipers

176 pag., hardcover, ingenaaid, gebonden, rijk geïllustreerd, € 29,95

'een schoolvoorbeeld van serieuze geschiedschrijving voor een breed geïnteresseerd publiek'

Henk Slechte, deleescubvanalles.nl

Skannal ploetert voort in GANYMEDES-20

Skannal de Trouweloze heeft een nieuw avontuur! In ‘De vore van de dansende helden’ in het recente jaarboek Ganymedes-20 (pag. 87-117) kunnen we lezen hoe onze antiheld verzeilt in een groep Denen onder leiding van de schrikwekkende wolwa Spakuna. Het nieuwe reisdoel: de antagonistische Oost-Friese steden Nocdac en Bordonchar, waar een verschrikkelijke strijd een glanzende mythe in het leven roept. Aan Skannal de taak om deze saga te verkondigen in het Europa van omstreeks 500 na Chr. Maar we kennen zijn bijnaam…

"Haelfdan had haar gestuurd, zei ze, de Denenkoning wiens zonen Ro en Frothi het op zijn troon hadden voorzien. Terwijl hij eerst zijn eigen broer Fridleif had moeten doden. En koning Aun van de Svear. En nog een rij andere vorsten en koningen wier naam ik vergeten ben. Maar toen die bloedbaden achter de rug waren en de verkoolde balken van de afgebrande Zalen en Hallen nog niet eens opgeruimd, spanden die trouweloze broers tegen hem samen. Opnieuw strijd in de hallen, op de erven, op hellingen van heuvels en zelfs in verre fjorden. Ro en Frothi, verpletterd in een serie slagen en schermutselingen, kozen het hazenpad. Wat van hun getrouwen restte werd opgehangen als hun opperste god zelf aan zijn boom. En in de Hal van Haelfdan vierde men negen nachten feest."

Staalkaart

Het jaarboek Ganymedes (samenstelling Remco Meisner en Paul van Leeuwenkamp) biedt een staalkaart van het beste dat de Nederlandstalige fantastische literatuur voortbrengt. Vroeger uitgebracht door uitgeverij Bruna, is het jaarboek nu een project van de Stichting Fantastische Vertellingen. In aflevering 20 vinden we werk van (in alfabetische volgorde):

Joke Adam, Annette Akkerman, Gert-Jan van den Bemd, Jaap Boekestein, Emanuel Claessens,Guido Eekhaut, Rob Geukens, Elly Godijn, Johan Klein Haneveld, Mike Jansen, Jan J.B. Kuipers, Paul van Leeuwenkamp, Remco Meisner, Max Moragie, Hay van den Munckhof, Marcel Ozymantra, Frank Roger, Tais Teng, Joost Uitdehaag, Reinold Widemann, Debby Willems en Bart de Wolf.

Zoals elk jaar worden de verhalen ook nu vergezeld door een schilderij van de hand van wijlen ‘Ganymedes-roerganger’ Vincent van der Linden. Bestellen (de prijs is € 9,95) kan hier.

Overlevering

In Ganymedes-19 verscheen het eerste verhaal over Skannal en zijn toenmalige metgezel, de Hiberniaanse monnik Dubghal. Wartna, de geheimzinnige verzonken Friezenstad was toen hun doel. Zie hiervoor Mythische Friezen en Hibernianen.

Ook in andere verhalen in een vroegmiddeleeuwse omgeving worden historie, literaire overlevering en motieven uit de fantastische folklore gemengd met typisch Kuiperiaanse elementen. Zoals Omtrent Hygelac en Offa’s bruid. Het eerstgenoemde verscheen in Wonderwaan 31 (2014): Kuipers' bijdrage aan de marges van de Beowulf-traditie. 

In nr. 38 (2016, thema Droomlanden), 2-15 volgde Offa's bruid, een al even efemere toevoeging aan de Karel-epiek (literatuur rond Karel de Grote en zijn paladijnen). In dit type verhalen wordt eerder het verleden van de literatuur als voedingsbodem gebruikt, dan het 'werkelijke' verleden. Beide verhalen zijn in 2016 en 2017 in Engelse vertaling gepubliceerd in het kleine weird fiction/horror-zine Cyaegha. De vertaling About Hygelac verscheen als afonderlijk e-boek. Zie ook Offa's bruid: fantastiek en Karelepiek.

***

Lees van dezelfde auteur en publiekshistoricus ook deze titels (non-fictie):

Vikingen. IJzeren eeuwen om de Noordzee (€ 29,99)

Karel de Grote. Stamvader van Europa (€ 29,95)

Koningin Eadburh wilde niet deugen

Van koningin tot bedelares

Eadburh was de dochter van koning Offa en koningin Cynethryth van Mercia, één van de Angelsaksische koninkrijken in Engeland. Ze was gehuwd met Beorhtric van Wessex, de eerste Angelsaksische koning die met de Noormannen te maken kreeg in 789. Dat was vier jaar vóór de bloedige plundering van Lindisfarne, toen de Vikingen met groot geraas de geschiedenis van christelijk West-Europa betraden.

Eadburh was zelf ook geen toonbeeld van heiligheid. Ze werd zeer machtig en verlangde vaak de executie of verbanning van haar tegenstanders. Als dat niet lukte, vergiftigde ze haar vijanden eigenhandig. In het jaar 802 zou ze per ongeluk ook de koning zelf hebben vergiftigd. Vervolgens vluchtte ze naar het hof van keizer Karel de Grote in Aken. 

Abdis in bed

Karel werd verliefd op de veel jongere Eadburh en liet volgens de overlevering één van zijn zoons halen. ‘Wie heb je liever, mij of mijn zoon?’ vroeg hij aan Eadburh. ‘Wegens zijn jeugd zou ik uw zoon kiezen,’ antwoordde Eadburh. Karel antwoordde: ‘Als je mij had gekozen, had je ons allebei kunnen hebben, maar nu krijg je geen van ons.’ 

In ruil voor een deel van haar bezit werd Eadburh vervolgens tot abdis van een klooster benoemd. Toen ze in bed betrapt werd met een andere Angelsaksische banneling, werd ze verjaagd. Ze zou haar dagen hebben geëindigd als bedelares in de straten van de oude Longobardische hoofdstad Pavia.

Karel en Offa

Eadburh is één van de vele personen die de revue passeren in mijn boek Karel de Grote. Stamvader van Europa: https://www.walburgpers.nl/karel-de-grote/ (ISBN 9789462491427, € 29,95).

Het boek volgt Karels bewogen leven, maar ook zijn grote voorvaderen, de woelige Merovingische periode waaruit zij voortkwamen, het snelle uiteenvallen van zijn rijk, de relaties met andere rijken zoals Offa's koninkrijk Mercia. 

Natuurlijk komen ook de ‘hofacademie’ onder leiding van Alcuinus aan bod, de paltsen (zoals Aken en Nijmegen), de bestuursinrichting, de befaamde ‘Karolingische renaissance’, Karels vrouwen en kinderen. Zelfs zijn fysiologie: de man die uitstak boven iedereen, deed dat ook letterlijk.

Over Offa en Cynethryth publiceerde ik het historische fantasyverhaal Offa's bruid. Kijk HIER voor meer informatie. 

Het verhaal verscheen in Engelse vertaling als Offa's bride in Cyäegha nr. 19, Spring 2017, 33-47.

Meer informatie over Eadburh: https://mittelalter.hypotheses.org/12694

'Offa's Bruid' - fantastiek en Karelepiek

In Wonderwaan 31 (2014) verscheen het verhaal 'Rondom Hygelac' - mijn bijdrage aan de marges van de Beowulf-traditie. In nr. 38 (2016), 2-15 volgde 'Offa's bruid', een al even efemere toevoeging aan de Karel-epiek (literatuur rond Karel de Grote en zijn paladijnen). In dit type verhalen wil ik eerder het verleden van de literatuur als voedingsbodem gebruiken, dan het 'werkelijke' verleden van de geschiedenis, hoewel het grensgebied tussen beide uiteraard een mijnenveld is. Beide verhalen worden in 2016 en 2017 in Engelse vertaling gepubliceerd in het kleine weird fiction/horror-zine Cyaegha,  waarin ik al enkele malen eerder publiceerde en dat overigens voor een belangrijk deel is gewijd aan de Cthulhu/Mythos-traditie op basis van het werk van H.P. Lovecraft. 

Passage uit 'Offa's bruid':

En nu, zo zagen de vier mannen in de boot, sloegen rode en gele vlammen uit de herberg; de teruggekeerde kinderen renden als betoverde poppetjes in het rond.‘Drie van mijn mannen zijn dood en ons werk moet nog beginnen,’ zei Harbrand. Zijn grijze ogen vestigden zich vol ongenoegen op de monnik. Urendel keek stekelig terug, wendde toen zijn blik af. Maar hij wist zeker dat hij in de blik van de ridder iets van sombere triomf, van voldoening had bespeurd. Zij die in niets geloven, verwachten immers altijd het slechtste en worden daarin meestal bevestigd. Het was een vorm van rechtvaardigheid, dacht Urendel voor hij zijn ogen sloot en zijn handen vouwde.  Even later gleden de plechtige Latijnse klanken over de opalen spiegel van het meer. Een gebed, voordat ze die bijna Hiberniaanse landen zouden betreden waar hun werk wachtte, kon zeker geen kwaad.Eochaid gooide een kruikje overboord dat hij uit de herberg had meegenomen. Het Latijn stokte, zes ogen keken naar hem.‘Voor Sint-Muirgen,’ zei de dwerg bijna verlegen. Zijn glimlach was zo ontwapenend dat de dunne nevelslierten die over het meer zweefden bijna uit elkaar weken.

'Offa's bruid' verscheen in het thema Droomlanden van Wonderwaan. Lees hier en hier meer over de historische antecedenten van Offa en koningin Cynethryth en van Drida, de mysterieuze tegenhanger van de laatste.

Illustratie van Nick Patterson bij 'Offa's bruid'.

Offa, die zijn vrouw zoveel verdriet had gedaan, en aartsbisschop Hygeberht deinsden onwillekeurig terug. Wat keek Drida donker, zo anders dan vroeger! Waar was haar naïeve oogopslag, waar haar onbevangen levensvreugd?
De koningin zat stijf rechtop en nam haar omgeving op met zwarte ogen.
‘Nu ben ik wakker,’ zei Drida of wie zij ook geworden was. Zacht zei ze het, maar met een heldere stem die klonk tot in de verste hoeken van de Hal.